środa, 04 listopada 2026 Ogłoszenia Katalog firm PL / EN
Zabytki

Zamek templariuszy (joannitów)

Swobnica
O Zamek templariuszy (joannitów)

Zamek wzniesiony w latach 1377-1382 przez joannitów, później rezydencja myśliwska, od 2011 roku własność gminy Banie, z odnowionym dachem i wieżą.

Zamek w Swobnicy to zamek z XIV wieku, wpisany do rejestru zabytków razem z parkiem z aleją kasztanowcową. Wznieśli go joannici baliwatu brandenburskiego w latach 1377-1382, a po wielu przebudowach budowla nadal stoi nad Jeziorem Grodziskim. Od 2011 roku należy do gminy Banie, a od tego czasu remontowano jego dach i wieżę.

Joannici nad jeziorem

Budowę zamku joannici rozpoczęli za zgodą książąt szczecińskich Świętobora I i Bogusława VII, wydaną w 1377 roku. W 1382 roku przenieśli tu komandorię po tym, jak mieszczanie z Chojny zdobyli i spalili ich zamek w Rurce. Wybrali półwysep Jeziora Grodziskiego: z trzech stron zamek otaczała woda, a od zachodu fosa odcinała półwysep od lądu. Mury z cegły na kamiennym fundamencie miały od 15 do 18 m wysokości. W narożniku stała masywna wieża, bergfried, początkowo wysoka na 31 m, z lochem więziennym w dolnej części. W XV wieku dobudowano gotyckie skrzydło środkowe ze skarbcem i mieszkaniem komendanta.

Rezydencja myśliwska

Po wojnie trzydziestoletniej zakon usunięto ze Swobnicy w 1648 roku, a w 1690 roku zamek przejął ród Hohenzollernów z Schwedt, który władał nim do 1945 roku. W 1730 roku przebudowano go w stylu barokowym na rezydencję myśliwską: zburzono budynki północny i południowy, a na miejscu najstarszego domu gotyckiego powstał trakt pałacowy z osiowo zaznaczonym wejściem. Podczas II wojny światowej w zamku przechowywano pomnik Fryderyka II Wielkiego ze Szczecina, a w 1945 roku obiekt został uszkodzony.

Stan zamku

W czasach PRL zespół należał do państwowego gospodarstwa rolnego, a korpus główny był spichlerzem. Zamek zdewastowano w 1954 roku i nie remontowano go przez dziesięciolecia. W 2008 roku zawaliło się skrzydło północne. W listopadzie 2011 roku właściciel przekazał zamek gminie Banie dzięki działalności Towarzystwa Zamku w Swobnicy, co umożliwiło rozpoczęcie remontu. W 2012 roku główną część zamku pokryto nowym dachem, a jesienią 2013 roku zakończono remont średniowiecznej wieży.

Źródła opisują remonty dachu i wieży z lat 2012-2013, ale nie podają, czy i na jakich zasadach można wejść do jego wnętrz. Nie należy zakładać, że są one dostępne.

Układ i park

Zamek leży poza centrum wsi, a prowadzi do niego brukowana aleja z szpalerem lip i kasztanowców. Jest to obiekt trójkrzydłowy, pierwotnie gotycki, na planie kwadratu o boku 50 m z wewnętrznym dziedzińcem. Wieża ma 31 m wysokości, u podstawy przekrój kwadratu, a wyżej koła. Od zachodu znajduje się przedzamcze z dwoma ceglanymi budynkami gospodarczymi. Park z aleją kasztanowcową wpisano do rejestru w 1980 roku, a jezioro, nad którym stoi zamek, w dużej mierze wyschło.

W okolicy

We wsi stoi Kościół św. Kazimierza, około 1,1 km od zamku.

Praktycznie

  • Miejsce: Swobnica, gmina Banie, powiat gryfiński.
  • Zamek jest wpisany do rejestru zabytków (numer 227 z 1957 roku, A-760).
  • Zasady dostępu do wnętrz i terenu zamku oraz ewentualne terminy zwiedzania podaje gmina Banie.
Znajdź nas na mapie
Tagi
0.0
0 ocen
Zaloguj się, by ocenić.
Komentarze (0)

Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.

Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.

Zaloguj się