Zabytkowy park uzdrowiskowy z lat 20. XIX wieku, związany z projektem Petera Josepha Lenné, z alejami, rzeźbami i starym drzewostanem.
Park Zdrojowy w Świnoujściu to zabytkowy park krajobrazowy na wschodnim skraju wyspy Uznam, zaprojektowany w latach dwudziestych XIX wieku jako zaplecze rodzącego się uzdrowiska. Rośnie w nim około 60 gatunków i odmian drzew, a jego projektantem był według źródeł Peter Joseph Lenné, słynny pruski ogrodnik.
Teren dzisiejszego parku był rozległą mielizną. Prace hydrotechniczne przy regulacji Świny i budowie portu, prowadzone od 1721 roku, zamieniły ją w nowy ląd umocniony nasadzeniami traw, krzewów i drzew. Na mapach z przełomu XVIII i XIX wieku obszar nazywano Plantage.
Nowy etap przyszedł po decyzji o utworzeniu kąpieliska morskiego. Pierwszy sezon otwarto w 1824 roku, a w latach 1825-1826 wybudowano Dom Zdrojowy w pobliżu nabrzeża portowego. Projekt parku powierzono Peterowi Josephowi Lenné: artysta przyjechał do Świnoujścia w czerwcu 1826 roku, a w 1827 roku przysłał z Sanssouci około półtora tysiąca sadzonek drzew i krzewów. Oryginalny rysunek projektu zaginął, ale zachowała się korespondencja z miastem, a układ alejek, główne osie, place i ronda oraz układ wodny przekonują badaczy co do autorstwa Lenné.
Prace wstrzymały kłopoty finansowe miasta, a zasięg parku na wschodzie ograniczyła po 1851 roku budowa dzieł fortecznych po zachodniej stronie ujścia Świny. Na przełomie XIX i XX wieku wytyczono promenadę i zbudowano nowy Dom Zdrojowy, a berliński radca budowlany Mächtig zmienił rozplanowanie parku: wytyczył sieć wąskich, krętych ścieżek i miejsca pod altany, kioski, fontannę z wodą źródlaną i plac strzelecki. W okresie międzywojennym park powiększono o Zachodni Park Zdrojowy, który zamyka ulica Matejki.
W 1945 roku, po nalotach na Świnoujście z 12 marca, park uległ dewastacji, a spłonął Dom Zdrojowy. Porządkowanie i nowe nasadzenia przeprowadzono w latach 1958-1959 i w latach siedemdziesiątych. Gruntowna rewaloryzacja trwała w latach 2002-2012: wzbogaciła walory krajobrazowe i wyposażyła park w place zabaw dla dzieci, altany, pomniki i fontanny.
Powierzchnię parku podaje się różnie. Hasło Wikipedii o samym parku mówi o 58 ha, hasło o mieście Świnoujście o 40 ha, a opracowanie Narodowego Instytutu Dziedzictwa o ok. 60 ha, osiągniętych stopniowo do lat dwudziestych XX wieku. Różnice mogą wynikać z tego, czy liczy się tylko historyczne jądro, czy też późniejsze rozszerzenia.
W drzewostanie przeważają buki zwyczajne, dęby szypułkowe i bezszypułkowe, jesiony wyniosłe, kasztanowce, klony pospolite, olchy czarne i wiązy szypułkowe. Z rzadszych drzew rosną między innymi cisy, jodła nikko, lipa krymska, skrzydłorzech kaukaski i odmiany ozdobne, jak buki płaczące. Najstarsze okazy zachowały się w zachodniej części parku, a wiele z nich osiągnęło cechy pomników przyrody.
W zachodniej części układ alei ma kształt gwiaździsty, wzbogacony łukowatymi ścieżkami. Pomnikami przyrody są sosna z bluszczem „Rodzina” przy ul. Matejki i wiązy „Przemytnicy” od strony ul. Jachtowej. Park ozdabiają liczne rzeźby, a według hasła o mieście ma on 17 kilometrów alejek i ścieżek.
Wzdłuż północnych, wschodnich i południowych krańców parku biegną znakowane szlaki: czerwony E9 Szlak Nadmorski oraz niebieski EV10 Szlak Rowerowy Wokół Bałtyku.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się