W Zalesiu, na południe od Międzyzdrojów, na wyspie Wolin, niemieckie wojsko zbudowało w czasie II wojny światowej stanowiska doświadczalne związane z bronią V-3. Zachowały się betonowe podpory dział i bunkier, w którym urządzono ekspozycję. Daty i rodzaj broni opisano w dostępnych tekstach rozbieżnie, dlatego każda wersja ma poniżej podanego autora.

Czym była V-3

Według Wikipedii V-3 była jedną z trzech niemieckich broni odwetowych, obok V-1 i V-2. W odróżnieniu od nich nie była pociskiem kierowanym, lecz działem, w którym prędkość pociskowi nadawały ładunki odpalane kolejno wzdłuż lufy. Z takim układem wiążą się kryptonimy Hochdruckpumpe, czyli pompa wysokociśnieniowa, i Tausendfüßler, czyli stonoga.

Wikipedia podaje kaliber 150 mm, masę pocisku 140 kg, prędkość wylotową 1500 m/s i planowany zasięg 165 km. Długość lufy hasło określa w tekście na około 120 metrów, a w ramce z danymi długość działa na 130 metrów. Tę drugą wartość podaje też strona muzeum w Zalesiu: według niej powstało tu najdłuższe na świecie działo, mierzące 130 metrów.

Zalesie jako poligon doświadczalny

Według hasła o V-3 prace rozpoczęto w 1943 roku w Hillersleben koło Magdeburga oraz w Zalesiu, gdzie zainstalowano trzy działa V-3. Hasło o samym Zalesiu opisuje to inaczej: według niego niemieckie wojsko rozpoczęło budowę wyrzutni już w 1942 roku, teren był zasłonięty parkanem i ściśle strzeżony, a do 1945 roku powstały trzy wyrzutnie. To samo hasło pisze, że od końca 1943 roku wyrzutnie sporadycznie wystrzeliwały pociski V-2 w kierunku wschodnim. Hasło o V-3 mówi natomiast o działach V-3, więc rodzaj broni testowanej w Zalesiu pozostaje w tych źródłach niejednoznaczny.

Docelowa bateria V-3 miała według Wikipedii stanąć w podziemnym kompleksie w Mimoyecques we Francji, z 25 działami 150 mm, ustawionymi tak, by ostrzeliwać Londyn. Kompleks ten zniszczyli 6 lipca 1944 roku brytyjskie bombowce i według hasła oddano z niego tylko strzały próbne. Zalesie było więc według tych opisów miejscem prób, a nie stanowiskiem bojowym. Jedyne użycie bojowe V-3, jakie podaje Wikipedia, to dwa mniejsze działa w Lampaden w Niemczech: od 30 grudnia 1944 do 22 lutego 1945 roku wystrzelono stamtąd około 183 pocisków w kierunku Luksemburga.

Wyrzutnie dziś

Wyrzutnie V3 w Zalesiu to pozostałości tego poligonu: betonowe konstrukcje, stanowiące podpory dział, oraz bunkry. Są to ślady obiektu wojennego, a nie miejsce rozrywki.

Bunkier V3 jako muzeum

W bunkrze, w którym składowano pociski V-3, działa dziś Bunkier V3 - Muzeum. Według strony muzeum ekspozycja działa od 2004 roku i jest jedyną w Polsce ekspozycją tej niemieckiej broni. Muzeum pokazuje technikę wojskową z czasów II wojny światowej, oprowadza z komentarzem historycznym i prowadzi lekcje historii dla grup. Według strony współpracuje z Piotrem Laskowskim, autorem książki o niemieckich tajnych broniach na wyspach Wolin i Uznam, a opisy poligonu znalazły się też w książce Marka Dudziaka o broniach V na ziemiach polskich. Godziny i zasady zwiedzania podaje muzeum.

Obok bunkra działa punkt informacji turystycznej Wolińskiego Parku Narodowego, który według Wikipedii prezentuje ofertę i informacje przyrodnicze parku. W pobliżu bunkra znajdują się pozostałości stanowisk ogniowych dział wielokomorowych.