System fortyfikacji Kołobrzegu z lat 1653-1887, z zachowanymi fortami Ujście, redutami Morast i Solną oraz Kamiennym Szańcem.
Twierdza Kołobrzeg to nowożytny system fortyfikacji, który od 1653 roku otaczał miasto. Jako twierdzę lądową zlikwidowano ją w 1872 roku, morską w 1887 roku, ale pojedyncze forty i reduty stoją do dziś, a miasto jeszcze raz stało się twierdzą w latach 1944-1945.
O budowie zadecydowała wojna trzydziestoletnia. W 1627 roku Pomorze Zachodnie zajęły wojska cesarskie, a ich inżynierowie zaczęli modernizować zniszczone średniowieczne obwarowania. W 1630 roku miasto zdobyli Szwedzi i dobudowali wały ziemne oraz bastiony. Gdy w 1653 roku opuścili Kołobrzeg, książę-elektor Fryderyk Wilhelm I postanowił zachować jego wojskowy charakter. Wokół miasta wzniesiono fortyfikacje według sztuki holenderskiej, a system stawideł pozwalał zalać pola i łąki, zamieniając miasto w niedostępną wyspę. U ujścia Parsęty zbudowano stocznię i port wojenny. W mieście działała też Akademia Rycerska, jedna z pierwszych w Europie szkół wojskowych.
W czasie wojny siedmioletniej twierdzę kilkakrotnie szturmowały wojska rosyjskie. Pierwsze oblężenie zaczęło się w październiku 1758 roku, a w grudniu 1761 roku, po blisko pięciu miesiącach blokady, twierdza skapitulowała. Po wycofaniu się Rosjan w 1762 roku odbudowano umocnienia, a w latach 1770-1774 wzniesiono forty Ujście i Morast. W 1807 roku miasto oblegali Francuzi, w obronie rozpoznawalny stał się komendant Gneisenau. Walki zakończył pokój w Tylży. W Prusach i w Niemczech obrona weszła do patriotycznej legendy i była wielokrotnie wykorzystywana propagandowo.
W latach 1832-1836 twierdzę ostatni raz gruntownie zmodernizowano. Gdy Kołobrzeg rozwinął się jako uzdrowisko, władze zdecydowały o likwidacji twierdzy: w 1872 roku lądowej, w 1887 roku morskiej. Zasypano rowy i zlikwidowano wały, a miasto gwałtownie się rozrosło. Ponownie twierdzą ogłoszono je 28 listopada 1944 roku. Bitwa o miasto trwała od 4 do 18 marca 1945 roku, a ostatnim punktem obrony był Fort Ujście. Wojsko Polskie uznaje tę walkę za największą bitwę uliczną w swojej historii w czasie II wojny światowej, według hasła Wikipedii.
Zachowało się wiele obiektów twierdzy, choć część zniszczono po wojnie. Fort Ujście udostępniono do zwiedzania: w piwnicach rotundy działa kawiarnia, a na latarni jest taras widokowy. Reduta Morast, pięciokątna, otoczona jest dziś portem jachtowym, a jej zabudowania zaadaptowano na restaurację i niewielki amfiteatr. Reduta Solna z lat 1832-1836 ma kształt lunety i służy harcerzom jako baza żeglarska. Kamienny Szaniec, czyli dawny Szaniec Waldenfelsa z lat 1832-1836, stoi nad morzem tuż obok Fortu Wilczego, który od 1925 roku jest amfiteatrem. Z murów średniowiecznych przetrwała Baszta Lontowa. Zniknęło natomiast batardeau, obronny most ze stawidłami, rozebrany w latach 1987-1988.
Bądź pierwszy! Dodaj komentarz.
Aby dodać komentarz, musisz się zalogować.
Zaloguj się