Muzea

Muzea na Pomorzu Zachodnim: Muzeum Narodowe w Szczecinie, zamek w Darłowie, skanseny i izby regionalne w małych miastach.

Zestawienie dla tych, którzy chcą wybrać muzeum na deszczowy dzień albo zaplanować wyjazd wokół konkretnej wystawy. Jest tu kilkadziesiąt miejsc: od dużych instytucji w Szczecinie i Koszalinie, przez muzea nadmorskie, po małe placówki z lokalną historią, militariami i archeologią. Wszystkie nadają się na dni, gdy pogoda nie sprzyja spacerom, a wiele leży w zabytkowych budynkach.

Które muzea na Pomorzu Zachodnim zobaczyć najpierw?

Najlepiej zacząć od Szczecina, bo Muzeum Narodowe to największa instytucja kultury w regionie, a jego oddziały pokazują sztukę, historię i technikę. Poza stolicą regionu warto zajrzeć do zamku w Darłowie, do muzeów Kołobrzegu i do Koszalina.

Jeśli masz jeden dzień w Szczecinie, połącz gmach na Wałach Chrobrego z Centrum Dialogu Przełomy. Jeśli jedziesz na wybrzeże, zaplanuj muzeum na dzień z gorszą pogodą. Przy dłuższym pobycie dodaj skanseny i muzea militarne, które leżą poza miastami.

Jakie muzea są w Szczecinie?

Szczecin ma w tym zestawieniu kilka muzeów o różnym charakterze: narodowe, techniczne, interaktywne i podziemne. Wszystkie leżą w obrębie miasta, więc można odwiedzić dwa w jeden dzień.

Muzea sztuki i historii

Muzeum Narodowe w Szczecinie ma gmach główny na Wałach Chrobrego 3, cztery oddziały w mieście i wystawę w Gryficach. Podziemne Muzeum Centrum Dialogu Przełomy przy placu Solidarności 1 opowiada o dziejach Szczecina i Pomorza Zachodniego po 1945 roku, a budynek zdobył tytuł World Building of the Year 2016. Z kolei Podziemne trasy turystyczne przy ulicy Krzysztofa Kolumba 2 to trzy wystawy w poniemieckim schronie pod dworcem głównym, zwiedzane samodzielnie lub z grupą.

Technika, nauka i zabawa

Muzeum Techniki i Komunikacji mieści się w dawnej zajezdni tramwajowej na Niebuszewie-Bolinku i ma kolekcję szczecińskich pojazdów oraz interaktywne centrum nauki. Morskie Centrum Nauki przy Nad Duńczycą 1 to interaktywne centrum o morzu i żegludze w budynku na kształt statku, z planetarium i tarasem widokowym na Łasztowni. Dla rodzin z dziećmi jest jeszcze Be Happy Museum w Centrum, z iluzjami optycznymi, basenami z kulkami i strefami gier. Więcej pomysłów znajdziesz w artykule o muzeach Szczecina i na stronie muzea w Szczecinie. Osobno zebrano też muzea ze Starego Miasta.

Jakie muzea warto odwiedzić w Kołobrzegu, Koszalinie i na wybrzeżu?

Nadmorskie miasta mają muzea o rybołówstwie, bursztynie i dziejach twierdzy, a Koszalin jedno większe muzeum z kilkoma oddziałami. Dobrze pasują na deszczowy dzień nad Bałtykiem.

W Kołobrzegu Muzeum Kołobrzeskie „Patria Colbergiensis” działa w piwnicach ratusza przy Armii Krajowej 12 i pokazuje zabytki z oblężeń twierdzy, militaria i pamiątki cechów. Obok, przy Armii Krajowej 13, stoi Pałac Brunszwickich, empirowy pałac kupiecki z początku XIX wieku, dziś Oddział Historii Miasta Muzeum Oręża Polskiego z wystawą „Dzieje Kołobrzegu”. Strona muzea w Kołobrzegu zbiera je razem.

W Koszalinie Muzeum w Koszalinie przy ulicy Młyńskiej 37/39 pokazuje archeologię, sztukę dawną, numizmatykę i historię miasta. Do tego dochodzą Skansen Kultury Jamneńskiej, oddział z chatą rybacką i Zagrodą Jamneńską, oraz Muzeum Wody w ponadstuletniej filtrowni, z planami sieci wodociągowej i fragmentem rury z 1726 roku. O mieście przeczytasz też w artykule o Koszalinie, a pełne zestawienie jest na stronie muzea w Koszalinie.

Wzdłuż wybrzeża leżą mniejsze placówki. Muzeum Rybołówstwa Morskiego w Świnoujściu mieści się w dawnym ratuszu z 1806 roku i pokazuje faunę Bałtyku, bursztyn i modele statków. Muzeum Rybołówstwa Morskiego w Niechorzu zajmuje willę z lat 30. XX wieku i ma sprzęt rybacki oraz łodzie w plenerze. W Jarosławcu działa Muzeum Bursztynu z rekonstrukcją lasu bursztynowego i salą inkluzji, a w Trzęsaczu Multimedialne Muzeum na Klifie, które opowiada o klifie i zawaleniu kościoła. Wokół zamku w Darłowie warto zajrzeć do Zamku Książąt Pomorskich: gotyckiej warowni z XIV wieku, od 1930 roku muzeum ze sztuką Wschodu, rzeźbą i dawną mapą Pomorza.

Gdzie zwiedzać muzea na wyspie Wolin i w Kamieniu Pomorskim?

Wolin, Międzyzdroje i Kamień Pomorski dają kilka małych muzeów blisko siebie, dlatego dobrze je łączyć w jeden wyjazd. Każde wymaga zwykle godziny.

W Wolinie przy rynku stoi Muzeum Regionalne im. Andrzeja Kaubego z wystawą o wczesnośredniowiecznym Wolinie, Jomsborgu i wierzeniach Słowian. Niedaleko jest Skansen w Wolinie: średniowieczny skansen z 2008 roku z wałami, palisadą i chatami. W Międzyzdrojach działają Muzeum Przyrodnicze Wolińskiego Parku Narodowego z pięcioma salami dioram oraz Muzeum Figur Woskowych z około 110 postaciami. W Kamieniu Pomorskim są trzy muzea: Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej, Dom Kleista przy Placu Katedralnym 4 z historią kondensatora i Muzeum Kamieni w Baszcie i Bramie Wolińskiej, ze skamielinami dinozaurów i minerałami. Zbiorczo opisuje je strona muzea w Kamieniu Pomorskim, a tło dają artykuły o Kamieniu Pomorskim.

Które muzea poświęcono wojnie i Wałowi Pomorskiemu?

Muzea militarne leżą w regionie wzdłuż dawnej linii umocnień: w Wałczu, Szczecinku, Zdbicach i na wyspie Wolin. Zwiedza się je często w poniemieckich schronach i bunkrach.

W Szczecinku Muzeum Wału Pomorskiego i II Wojny Światowej działa w niemieckim schronie bojowym z 1935 roku i ma czołg T-34-85. W Wałczu Muzeum Wału Pomorskiego zajmuje teren dawnych koszar i pokazuje militaria oraz mundury z II wojny światowej. Skansen bojowy 1 Armii Wojska Polskiego w Zdbicach to sprzęt i umocnienia z walk o Wał Pomorski w 1945 roku, z trzykilometrową ścieżką dydaktyczną przy niemieckich schronach. Podobny profil mają Muzeum „Tytan” w Malechowie z pojazdami wojskowymi i Bunkier V3 w Zalesiu z ekspozycją niemieckiej broni V-3. W Starych Łysogórkach muzeum gminne dokumentuje forsowanie Odry w 1945 roku, a w Policach Muzeum Historyczne „Skarb” opowiada o historii miasta, zakładu i obozów pracy. Te miejsca dotyczą wojny, więc zwiedza się je jak miejsca pamięci, a więcej o takich obiektach znajdziesz w dziale Miejsca pamięci. Dla zainteresowanych techniką wojskową jest też artykuł o muzeach militariów.

Jakie muzea regionalne działają w małych miastach?

Małe miasta regionu mają muzea regionalne w zabytkowych budynkach: kaplicach, dworach i ratuszach. Pokazują archeologię, historię okolicy i lokalne pamiątki, a zwiedzanie trwa krótko.

W Stargardzie Muzeum Archeologiczno-Historyczne mieści się w kamieniczkach i odwachu przy Rynku Staromiejskim 2-4. W Pyrzycach muzeum działa w gotyckiej kaplicy św. Ducha z kostki granitowej, a w Myśliborzu Muzeum Pojezierza Myśliborskiego zajmuje podobną gotycką kaplicę z XIV wieku i ma galerię sztuki współczesnej. Muzeum Regionalne w Barlinku działa w Domu Gutenberga, a Muzeum Regionalne w Bobolicach ma wystawy archeologii, etnografii, przyrody i sztuki więziennej. W Cedyni muzeum regionalne pokazuje wystawę archeologiczną, ekspozycje o bitwie pod Cedynią i wieżę widokową.

W Szczecinku Muzeum Regionalne to jedno z najstarszych muzeów regionu, z salami regionalną, szlachecką, garnizonową, myśliwską i sreber. W Wałczu Muzeum Ziemi Wałeckiej mieści się w klasycystycznym dworze z początku XIX wieku i ma skansen fortyfikacyjny. W Karlinie Muzeum Ziemi Karlińskiej działa na poddaszu dawnego Sądu Królewskiego z 1905 roku. Więcej o małych placówkach przeczytasz w artykule o muzeach małych miast. Dla kolei wąskotorowych jest stała wystawa w Gryficach, oddział Muzeum Narodowego, a na stronie muzea w Stargardzie znajdziesz kolejne wskazówki.

Jak połączyć muzea w jedną trasę?

Trasy najłatwiej układać według miejscowości, bo odległości między miastami są duże. W jednym mieście zwykle zmieścisz dwa lub trzy muzea, a przejazd do kolejnego zostaw na drugi dzień.

Na Starym Mieście w Szczecinie można w jeden dzień obejść gmach Muzeum Narodowego, Centrum Dialogu Przełomy i podziemne trasy pod dworcem: dwa pierwsze dzielą krótkie spacery, a trzecie leży w Nowym Mieście. Drugi dzień warto poświęcić Muzeum Techniki i Komunikacji oraz Morskiemu Centrum Nauki, bo obie placówki są interaktywne i dobrze sprawdzają się z dziećmi. Na wyspie Wolin da się spiąć w jeden dzień Wolin ze skansenem i Muzeum Regionalnym, a potem Międzyzdroje z muzeum przyrodniczym.

Na wybrzeżu rozsądnie połączyć Darłowo z Jarosławcem i Malechowem, a Niechorze z Trzęsaczem. W Koszalinie kolejne oddziały leżą w różnych częściach miasta, więc przed wyjazdem sprawdź ich lokalizację. Prywatne muzea, jak „Tytan” w Malechowie czy Muzeum Bursztynu, dobrze uzupełniają dzień po większych instytucjach.

Jak planować zwiedzanie muzeów w deszczu i z dziećmi?

Wszystkie muzea z tego zestawienia mają znacznik „na deszcz”, więc nadają się na pogodę bez spaceru. Z dziećmi najlepiej wybierać miejsca interaktywne: Morskie Centrum Nauki, Be Happy Museum i Muzeum Techniki i Komunikacji.

Jeśli chcesz uzupełnić dzień, zajrzyj do działów Dla dzieci, Aquaparki i baseny i Teatry i opera. Pomysły dla rodzin z dziećmi zawiera też poradnik o Szczecinie z dzieckiem. Przy dłuższym planie połącz muzea z działami Zabytki, Kultura i Kościoły i klasztory. Gdy pogoda się poprawi, pasują parki i przyroda, punkty widokowe i plaże i wybrzeże. Nad wodą dobrze zerknąć na jeziora i uzdrowiska, a w miastach na klimatyczne miejsca, rozrywkę, cmentarze i pomniki, wzgórza i szlaki oraz latarnie i porty.

Najczęstsze pytania

Jakie jest największe muzeum Pomorza Zachodniego?

Muzeum Narodowe w Szczecinie. Ma gmach główny na Wałach Chrobrego, cztery oddziały w Szczecinie i wystawę w Gryficach.

Które muzea są dobre dla dzieci?

Interaktywne miejsca: Morskie Centrum Nauki, Be Happy Museum oraz Muzeum Techniki i Komunikacji z centrum nauki. W Międzyzdrojach dzieci zainteresuje też Muzeum Figur Woskowych.

Gdzie zobaczyć muzea o II wojnie światowej?

W Szczecinku i Wałczu działają muzea Wału Pomorskiego, w Zdbicach jest skansen bojowy, a w Malechowie muzeum pojazdów wojskowych. Podziemne wystawy znajdziesz też pod dworcem głównym w Szczecinie.

Które muzea znajdują się w zabytkowych budynkach?

Między innymi zamek w Darłowie, dawny ratusz w Świnoujściu, kaplice w Pyrzycach i Myśliborzu oraz Dom Gutenberga w Barlinku. Muzeum Techniki i Komunikacji działa w dawnej zajezdni tramwajowej.

Czy w muzeach regionu jest coś o bursztynie?

Tak: Muzeum Bursztynu w Jarosławcu, muzeum w Świnoujściu z bursztynem w zbiorach i Muzeum Rybołówstwa Morskiego w Niechorzu, które także je prezentuje.